14 Aralık 2025
Bir Batılı Gazetecinin Gözünden II. Abdülhamid Dönemi

Bu kitabın yazarı Sidney Whitman, babasının işi dolayısıyla çocukluğunu Almanya'da geçirmiş, iyi bir eğitim almış ve daha sonra eğitimine İngiltere'de devam etmiştir. Amerikan gazetesi New York Herald'ın muhabiri olarak 1896 yılında İstanbul'a gönderilmiş; fasılalarla yaklaşık 12 yıl Türkiye'de bulunmuştur. Bu süreçte dönemin iki büyük siyasi şahsiyeti olan Prens Bismarck ve Sultan II. Abdülhamid'in güvenini kazanmış, her ikisiyle de özel söyleşiler yapmıştır.
Whitman, İstanbul'da bulunduğu dönemde Türk–Yunan Savaşı, Girit Meselesi, Ermenilerin Osmanlı Bankası baskını, Balkanlardaki gelişmeler ve Balkan Savaşları gibi pek çok önemli olaya yakından tanıklık etmiştir. Sultan II. Abdülhamid'in isteği üzerine, Ermeni isyanları sonrasında "Doğu Meselesi"ni incelemek üzere Anadolu'ya gelen Batılı gazeteci grubuna eşlik etmiş ve tüm Anadolu'yu dolaşmıştır.
Bu gezileri sırasında Anadolu'da yaşayan farklı din, mezhep ve etnik kökenlere mensup halk kesimleri hakkında ayrıntılı gözlemler yapmıştır. Dönemin Batılı aydın ve gazetecileri arasında yaygın olan, özellikle İngilizlerde görülen Türk karşıtlığına kapılmamış, olayları mümkün olduğunca objektif bir bakış açısıyla değerlendirmiş ve yazılarına yansıtmıştır.
Ahmet Midhat Efendi, Ahmet İzzet Paşa ve Prof. Arminius Vambéry ile yakın dostluklar kurmuştur. Satır aralarında, Vambéry'nin İngiliz istihbaratına nasıl angaje edildiğine dair dikkat çekici bilgilere de yer vermektedir.
Yazar, eserlerinde Türk hoşgörüsünü, ahlakını ve misafirperverliğini övgüyle anlatır. II. Abdülhamid dönemine farklı bir pencereden bakabilmek için değerli bir kaynak niteliğindedir.
İyi okumalar dilerim.
Mekin Merter Salt
Sanayici
Mersin
💐🌿



