21 Haziran 2026

Çin Seyahati İzlenimleri

Çin Seyahati İzlenimleri

🎧 Özeti Mekin Salt'ın sesinden dinleyin

Kıymetli dostlarım,

Yazıma başlamadan önce tüm annelerimizin Anneler Günü'nü kutlarım. Bir Fenerbahçeli olarak da Galatasaray'ın şampiyonluğunu tebrik ederim.

St. Petersburg gezisi izlenimlerimi paylaştıktan sonra aldığım tepkiler, bende Çin seyahatim ile ilgili de paylaşım yapma gereği uyandırdı. Zira Çin'den geldikten bir hafta sonra Rusya gezisine çıkmıştım. Aldığım geri dönüşler, kitap paylaşımlarından çok gezi paylaşımlarının daha fazla ilgi gördüğü izlenimini oluşturdu.

Çin…

Bu dev ülkeye yine bu yıl; Şanghay'da düzenlenen mesleki fuarı görmek, yenilik anlamında piyasaya sürülen yeni makine ve malzemeleri incelemek ve altı aydır görüşmelerini sürdürdüğümüz yeni üretim makineleriyle ilgili nihai anlaşmayı yapmak için gitmiştim.

Çinliler ile anlaştık, siparişlerimizi verdik. Şimdilik üretimde olan makinelerimizi bekliyoruz. Bu makineler ile mevcut üretim kapasitemizi artıracağımız gibi, yeni ürünler de ortaya çıkarıp Avrupa'ya ihracat yapma şansımız olacak inşallah. Bu seyahatin çok faydalı olduğunu söyleyebilirim.

Fuar sonrasında, birlikte çalıştığımız firmaların ve fuarda yeni tanıştığımız firmaların fabrikalarını ziyaret ettim.

Çin, her fuarda bir konuyu öne çıkarıp o alanda son bir yıl içinde ortaya çıkardığı yenilikleri, yeni makine ve malzemeleri piyasaya sunuyor. Bu fuarda ise lazer ile cam ve ayna işleme konusunda geliştirdikleri yeni makineler dikkat çekiyordu. Ben de iki makine siparişi verdim.

Yine bu seyahatte, Şanghay Fuarı sonrası Moğolistan sınırından Hong Kong'a kadar uzanan geniş bir coğrafyada şehir şehir ziyaretler yaptım.

İzlenimlerim:

Dünyayı sarmakta olan ekonomik durgunluk Çin'i de etkilemiş vaziyette. Bundan kurtulmak için Çinli firmalar hem inovasyon yaparak yeni makineler ve yeni ürünlerle piyasada var olma mücadelesi verirken, hem de Çin hükümeti parasının değerini düşürerek uluslararası ticarette rekabet gücünü korumaya çalışıyor.

Geçen yıl 150.000 dolar istedikleri makine için bu yıl, doların yuan karşısında değer kazanmasını gerekçe göstererek 138.000 dolar fiyat teklif ettiler. Çin, uluslararası şartların değişmesine ve artan enerji ile emtia fiyatlarına rağmen pazar kaybetmemek adına mücadelesini sürdürüyor.

Bizim sektörümüz ile ilgili gezdiğim fabrikaların ihracat bölümlerinde gördüğüm ise şuydu: İhracata hazır şekilde paketlenmiş makinelerin çoğu, başta Rusya olmak üzere Hindistan, Endonezya, kısmen Arap ülkeleri ve Afrika ülkelerine gönderiliyordu. Avrupa ülkelerine ise neredeyse hiç ihracat yok gibiydi.

Ekonomi bu haldeyken Çin devleti altyapı yatırımlarına tam gaz devam ediyor. Bu seyahatimde Çin içerisinde yaklaşık 4.000 km yol yaptım. Bunun 1.800 km'lik kısmını iç hat uçuşlarıyla, geri kalanını ise hızlı trenlerle gerçekleştirdim. Hızlı tren hatları ve otoyol inşaatları büyük bir hızla tamamlanmaya çalışılıyor. Devasa tren istasyonları yapmışlar ve yapmaya devam ediyorlar. Almanların meşhur Hauptbahnhof'ları (ana tren istasyonları) bunların yanında adeta çocuk oyuncağı kalır. Çin kalkınmasına devam ediyor.

Şehirlerin girişlerinde yükselen, adeta orman gibi duran devasa yüksek katlı konutlar hâlâ alıcı bekliyor. Tanıştığım bir bankacı, kredi faizlerinin uygun olmasına rağmen konutlara ilginin düşük olduğunu anlattı. Çünkü alım gücü olanların zaten birden fazla evi var; Çin emekçisi ise bu konutları satın alamıyor. Bu nedenle konut piyasasının tıkandığını ifade etti. Çin'de yaklaşık 30 milyona yakın konut maalesef alıcısını bekliyor.

Bu arada, her biri 30-35 katlı binalardan sıkılan ve ekonomik olarak üst lige çıkan Çinlilerin, artık 2-3 katlı dubleks ya da tripleks evlere ilgi göstermeye başladıklarını söylediler. Gezerken bunların inşaatlarını da gördüm.

Dönüşte Guangzhou şehrine uğradım. Orada da meşhur Kanton Fuarı'nı gezdim. Çin'in her alanda yaptığı üretimin sergilendiği yer burası ve fuar yılda iki defa düzenleniyor. Bu fuara her yıl başka ülkelerden firmaların da katılıp ürünlerini sergilemelerine ve pazarlamalarına izin veren Çin, bu yıl bunu yasaklamış; fuarda yalnızca Çin firmaları vardı. Bu durumu yerinde kontrol etmek için İTO (İstanbul Ticaret Odası) iki yetkilisini göndermiş. Daha önceden de tanıştığım arkadaşlarla hasbihal ettik ve birlikte yurda döndük.

Görseller: Wikimedia Commons — Şanghay (Lujiazui) silüeti (CC BY-SA 2.5); CR400AF "Fuxing" yüksek hızlı treni (CC BY-SA 4.0); Guangzhou Zhujiang New Town (CC BY 3.0).

← Tüm özetler